Het is erg makkelijk om Russian Ark puur te beschouwen als technische wonderprestatie. Al is dat ook wel logisch. Dit is immers een lyrische en bij vlagen overweldigende ode aan Rusland, gefilmd in één ononderbroken opname van negentig minuten. Ja. Inderdaad. Eén take van anderhalf uur. Maar kom. Russian Ark heeft toch wel meer te bieden dan dat? Er moet meer zijn dan alleen het technische vernuft.
Dit is een overdadig kunstwerk met ongrijpbare details die een verhaal vertellen. Er zitten lagen in verstopt die erom smeken gevonden te worden. Wat is bijvoorbeed de rol van de onzichtbare commentator? Waarom wordt hij wakker in de Hermitage van Sint-Petersburg? Daar moeten bedoelingen achterzitten.
Het lukt mij alleen niet om langs de overrompelende grandeur van Russian Ark kijken, te zien wat er achter het barokke uiterlijk schuilgaat. Daarvoor is die ene lange take simpelweg te meeslepend. Het maakt van Russian Ark een liefdesgedicht, bestaande uit één zin, geschreven met wonderschone beelden die elkaar opvolgen in een stroom van associaties. Poëzie laat zich echt niet zomaar duiden.
Als op het einde de schier oneindige stroom figuranten de balzaal verlaat en de camera in de zee van mensen dreigt te verdrinken geef ik de analyse op. De verborgen lagen zitten te goed verstopt. Wat overblijft is een technische tour de force die respect, bewondering en ontroering afdwingt.
Had die details dan ook gewoon laten zitten.
Mijn Letterboxd-oordeel: 4.5