Onder gebruikelijke omstandigheden zou ik De Terugreis hebben overgeslagen. Een bitterzoet drama over de bokkige oudjes Maartje en Jaap, die al kibbelend naar Spanje rijden? Misschien dat ik hem eens zou opzetten als hij op dvd of een streamingsdienst zou verschijnen. Maar afgelopen weekend speelden geen gebruikelijke omstandigheden (verre van zelfs) en zo belandde ik alsnog in Pathé City voor Martin Waardenberg en Leny Breederveld als het eerdergenoemde bokkige koppel.

Jaap is de neurotische angsthaas die het liefst de hele dag binnen zit, Maartje snakt onderhand naar meer sjeu in het leven. De dementie die gluiperig op haar af komt geslopen dreigt de twee uit elkaar te duwen. Jaap heeft het heus wel door, dat Maartje van hem wegglipt, maar houdt zich van het domme. Uiteindelijk, na heel veel zuchten en steunen, gaat hij akkoord met een autoreis naar Spanje, om daar hun stervende vriend te bezoeken.

De Terugreis, zo valt algauw op, is gefilmd als een prentenboek met jip-en-janneketaal. Jelle de Jonge gebruikt heldere kleuren en schreef samen met Marijn de Wit bedrieglijk simpele teksten. Zo roept Jaap “de wereld staat in de fik!” Geen “brand” of “vuur”, maar het korte en wat meer onbevangen klinkende “fik”. Deze kinderlijke stijl geeft De Terugreis een prettige en vrolijke energie.

Achter het speelse karakter jeukt het drama. Jaap wil Maartje, de vrouw die hij het liefst in een eeuwige omhelzing houdt, niet kwijt. Ja, hij is een mopperige kerel voor wie de wereld veel te snel draait, achter dat gemopper zit wel een klein hartje dat extra snel klopt voor Maartje. Hoe onbehouwen hij zich ook kan gedragen, voor haar reist hij de wereld rond.

Maar dementie is een sluipmoordenaar. Maartje zal hoe dan ook verdwalen in de mist van heden en verleden. Die gedachte maakt het stille en intieme einde hartverscheurend.

Via Letterboxd kan je volgen hoeveel sterren ik aan welke films geef én blijf je op de hoogte van mijn favoriete titels dit jaar.